vrijdag 26 september 2014

WK moestuinkoken 2014




Het zijn slopende dagen. Elke avond tot ver na middernacht opzitten omdat vijf van de acht kwartfinales eindigen in tenminste een verlenging, overdag alle analyses in alle kranten lezen en nog eens lezen om maar net op tijd de hongerige monden te voeden en in bed te stoppen, om precies om tien voor zes weer klaar te zitten voor de volgende 24 uur van het WK. Dat is best uitputtend, zelfs voor de getrainde voetbalkijker. Gelukkig kregen we van Van Gaal een vrije-, pardon, rustdag, waarin we ons tijdelijk op andere nuttige, doch evident minder belangrijke zaken konden richten. Zoals de moestuin. Want, het is hartstikke leuk natuurlijk allemaal dat gevoetbal, maar ondertussen knalt het groen buiten uit zijn voegen en moet er geoogst worden. Terwijl mijn vermoeide geest momenteel slechts denkt termen als strafschop, corner en aantal gelopen kilometers per speler per wedstrijd, valt mijn oog tijdens de rust al dagen op de theatrale schwalbe die mijn kruisbessenstruik voor het raam uitvoert om mijn aandacht te vestigen op het feit dat zijn takken haast bezwijken onder het gewicht van rijpe bessen. Er zit dus niets anders op dan de reservespelers van de bank te halen en ze ook wat speeltijd te gunnen. Want niet alleen de kruisbessen willen meters maken, maar ook de sla, venkel, worteltjes, bieten en tuinbonen zijn in topconditie. Slopende dagen dus, alles is tegelijk rijp voor de oogst, er valt haast niet tegenop te eten. Maar we zijn niet voor een gat te vangen, we gaan door, en proberen verschillende systemen uit voor een maximaal resultaat. Hier alvast een paar ideetjes om een en ander snel te verwerken en op krachten te komen, zodat we ons weer op belangrijker zaken kunnen richten vanavond en morgenavond.
 
Tuinboonsalade
Nu de BBQ overuren draait, is het een goed idee om je overschot aan tuinbonen op een snelle manier te verwerken. Je gooit ze in schil en al op de BBQ, draait ze af en toe en na tien minuten zijn de boontjes in de schil gegaard. Je hoeft ze niet te doppen of te dubbel-doppen: je duwt de boontjes met een mes uit de schil, daarvoor hoef je je ogen niet eens van het TV scherm te halen, wat olijfolie erover, fijngehakte munt, peper en zout en voila: een heerlijk frisse tuinboonsalade voor bij je bier.
 
Groentebouillon:
Met, maar ook zonder moestuin heb je altijd groenafval. Van venkel, ui, wortel of welke groente dan ook. Spaar alles op wat niet rot of vies is, inclusief het uienblad (geeft een mooie kleur aan de bouillon) op in een zak in de vriezer en zodra je genoeg hebt, zet ze in een grote pan onder water. Doe er een paar peperkorrels en teentjes knoflook bij en eventueel wat van je favoriete kruiden en specerijen zoals laurier, salie, peterselie, korianderzaad of venkelzaad. Breng aan de kook en laat zachtjes een uur of langer pruttelen totdat je een heerlijke groentebouillon hebt. Giet door een zeef en bewaar in de koelkast of vriezer tot gebruik. Zo heb je altijd een heerlijke basis voor al je soepen, sauzen of rijstgerechten als risotto.

Eerder verschenen in flessenpostuitbergen.nl, mmm, laat me raden, tijdens het WK??

80% inspanning - 20% resultaat


De Top-10 van best verkochte kookboeken op een bekende internetboekenverkoopsite staat bol van de leuzen ‘gezond’, ‘healthy lifestyle’, ‘power food’ en nog veel meer bewuste en verantwoorde kreten die niets anders zijn dan het contemporaine synoniem voor ‘dieetkookboek’. Als ik ergens een hekel aan heb, dan zijn dat wel dieetkookboeken. En, begrijp ik de marketingfiguren achter de kookboeken goed, dan ben ik daarin niet de enige. Dus, nemen ze het woord ‘dieet’ niet meer in de mond, maar praten ze veel liever over ‘bewust eten’, ‘eten en toch slank blijven’ (als ware het een contradictio in terminis), ‘nooit meer een broodbuik’ (WTF is een broodbuik!?), wat in feite niet meer is dan een verkooppraatje van het volstrekt voor de hand liggende. Los van de inhoud, veel van die boeken gaan gewoon over eten van verse ingrediënten, net als de meeste andere kookboeken, en zijn de plaatjes allemaal even mooi, verbaast het me steeds weer dat dergelijke boeken als zoete broodjes over de toonbank gaan. Blijkbaar willen we graag geloven in dat sprookje en willen wij dat thuis ook. Het begint al op de cover, waar de slanke auteur in kwestie blakend van gezondheid en optimisme al groente snijdend/pan-roerend/moestuinierend in de camera zijn of haar – meestal haar - gebleekte tanden bloot lacht: “Kijk mij eens gezond leven, ik deed eerst iets heel anders, ik was model/actrice/huisvrouw maar nu eet ik de hele dag groenten, hang het 80/20 principe aan (80 % groenten - 20% dierlijke eiwitten) en ben zo gelukkig! Dat kun jij thuis ook!" 
Nou, mooi niet, wat ik ook doe, ook al kook ik de 80/20 sterren van de hemel, wat bij mij staat voor 80% inspanning - 20% resultaat, wordt er niemand blij. Ze klagen altijd, 100%! Dat ze nooit vlees krijgen (wat echt niet waar is) en moeten verhongeren (dat al helemaal niet, de verwende nesten!) en Mexicaans, Thais of Indonesische stoofjes willen. Allesbehalve die berg groenten en op FSC gecertificeerde houtskool geroosterde Noordzee vissen. Hoe kleurrijk en optimistisch ook. Ach, misschien is het jaloezie, zou ik eigenlijk ook in Indiase gewaden met blijde kinderen aan tafel willen plaatsnemen, een tafel waaraan nooit een vloek valt, waar iedereen in een gelijkmatige vorm van euforie zijn hele bordje leeg eet, en dat er dan een camera is, die dat vastlegt. Dat ik dan ook blij ben en die opnames kan afspelen op terugvalmomenten. Maar ik acht dat alles hoogst onwaarschijnlijk. Dat ligt niet aan camera’s trouwens, meer aan mijn glimlach, die ik ondertussen wel van mijn gezicht af heb gekookt. En die Indiase kledij. Maar, wees niet bang, er is nog hoop, het enige top-10 kookboek dat niet rept van gezondheid of bewust eten, staat op nummer 8 en dat is het Smart BBQ boek van Julius Jaspers die helemaal in zijn eentje die andere negen compenseert. Voor het evenwicht. Een pak van mijn hart. Zo eten we nog lang en gelukkig. 

Eerder verschenen in flessenpostuitbergen.nl

vrijdag 6 juni 2014

Rabarber: de bijna vergeten heilige stengel

Home made Rabarberlikeur


Van 22 tot en met 31 mei stond rabarber in uiteenlopende bereidingen op het menu bij een groot aantal restaurants in Nederland: het was alweer de tweede editie van de Dutch Rhubarb Week. Was de eerste nog een Amsterdams feestje, dit jaar deden restaurants verspreid over heel Nederland mee. Volgens organisator Mister Kitchen, een drietal creatieve culinair ondernemers uit Amsterdam, is rabarber een heilige stengel en een bijna vergeten groente die hoognodig opnieuw en nadrukkelijk onder de aandacht moet worden gebracht van het brede restaurantpubliek. En passant schonken ze er ook hun eigen brouwsel bij, de Rabarcello,  een alcoholische versnapering van een acceptabele, zij het wat feminiene 18 % vol. Het drankje ziet er pittig uit, mooi roze ook en als je de fles ziet dan denk je: ja, daar lust ik wel een glaasje van! Dat kon dus tijdens die Dutch Rhubarb Week - waarom dat dan perse in het Engels moet, buiten evidente marketingtechnische redenen, is me niet helemaal duidelijk. Maar voor de rest: een prachtidee, was ik er zelf maar op gekomen! Maar dat is een koe in de kont kijken zeggen ze hier op het platteland. Dat is trouwens ook de plek, dat platteland bedoel ik dan, waar men rabarber absoluut niet vergeten is. Rabarber is hier eigenlijk nooit echt uit beeld verdwenen. Dat zou ook zomaar de reden kunnen zijn dat geen enkel restaurant in de wijde omgeving van Bergen meedeed met Rabarberweek, het dichtstbijzijnde was te vinden in Haarlem en dan kun je net zo goed doorrijden naar Amsterdam. Ik heb het spul nog niet geproefd en heb het geheime recept van Rabarcello ook niet van de mannen weten te ontfutselen, al heb ik eerlijk gezegd weinig moeite gedaan; ik heb kort maar hard nagedacht en ze vervolgens een mail verstuurd die tot op heden onbeantwoord is gebleven. Dan moeten we het zelf maar maken. Het is ook helemaal niet moeilijk, wat die of andere Misters ook mogen beweren. Uit kort culinair literair onderzoek blijkt dat het echt heel makkelijk is. Of het resultaat hetzelfde is, kan ik niet garanderen, hun recept is geheim en het mijne niet, maar ach, van Rabarcello verschilt de kleur zelfs per fles, net als de stengels zelf dus.

Onderstaand recept heb ik van wildpluk- en drankexpert John Wright uit zijn boek Booze gepikt. Het is het meest recente deel uit de River Cottage Handbook- serie, No. 12. Waarom? Omdat ik geen zin heb in poespas, het is een basic en foolproof recept van rabarber, suiker en alcohol en er komt geen water aan te pas. Zo kun je met weinig moeite tenminste een stevig drankje maken van tussen de 35 en 40% alcohol. Drink hem ijs- en ijskoud of mix hem met een of ander hippe tonicvariant.

Home made Rabarberlikeur

Neem 280 gram biologische rabarberstelen, gebruik zoveel mogelijk het onderste rode stuk van de steel dat komt de roze kleur ten goede. Snijd de stelen in smalle plakjes en doe ze in een schoongemaakte droge glazen weckpot van een liter. Strooi er 150 gram biologische kristalsuiker suiker bij en eventuele smaakmakers, zie hieronder, overgiet dan met 600 ml alcohol van ongeveer 40% vol als je daar tenminste goedkoop aan kunt komen of gebruik gin, jenever of wodka. Deksel goed afsluiten en op een donkere koele plek bewaren. Na een dag of vier dagelijks omschudden, zodat de suiker goed mengt met de alcohol. Als je het vol kunt houden, is je rabarberlikeur na drie maanden klaar en kun je het bottelen. En klaar is. Ik heb er als smaakmaker een paar takjes verveine bij gedaan, maar volgens John is gemberwortel een goede en roomse kervel blad of zaadpeulen. Je kunt ook drie verschillende flessen maken. Een leuke voor een warme nazomeravond. Veel succes ermee en over een maand of drie kom ik bij je proeven.

Eerder verschenen in www.flessenpostuitbergen.nl